‘ಎಸಕೊ’ ಕರಿಪುನ ಆನೆ ಮೋನೆದ ದೇವರ್
ಕೆಡ್ಡಸದ ಭೂಮಿ ಅಪ್ಪೆನ ಒಪ್ಪಿತೊಡು, ಸೋಣದ ಸಂಕ್ರಾಂದಿದಾನಿ ಬರ್ಪಿನ ಬಲೀಂದ್ರನ ಅಪ್ಪೆನ್ ಎದ್ಕೊನುನ ಆಚಾರೊಡು, ದೀಪೋಲಿ ಪರ್ಬದ ಬಲೀಂದ್ರ ಲೆಕ್ಕ, ಮಾರ್ನೆಮಿದ ಅಮ್ನೂರುನ ಒರುಟು ಚೌತಿದ ದುಂಬಿದಾನಿ ಬರ್ಪಿನ ಗೌರಿ ಇಂಚ ಆಯ ಕಾಲ್ಯವೇಲ್ಯೊಡು ಬತ್ತ್‌ದ್ ಪೂಜೆ ಪಡೆತೊಂದು ಪಿಜುರುನ ದೇವೆರೆಲೆಕ್ಕ ಬತ್ತ್‌ದ್ ಪೋಪಿನ ದೇವೆರೆನ ಸಾಲ್‌ಡ್ ಚೌತಿದಾನಿ ಒದಗುನ ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್ ‘ಎಸಕ’ ಕರಿಪುನ ದೇವೆರ್ ಪನ್ಪುನ ಅನಾದಿದ ನಂಬಿಕೆ.
ಬತ್ತ್‌ದ್ ಪೋಪಿನ ದೇವೆರ್ ಆಯಿನೆಟ್ಟ್ ಈ ದೇವೆರ್ನಕುಲೆಗ್ ದಿನನಿಚ್ಚ, ವರ್ಸ ಇಡೀ ಪೂಜೆ ಇದ್ದಿ, ಪೂಜೆದಾನಿ ದೇವೆರೆನ್ ಭೂಮಿಡ್, ಮಣ್ಣ್‌ದ ಮೂರ್ತಿಡ್, ದೀಪೊಡು, ತಡ್ಯೊಡು ಕಲಸೊಡು ಪೂಜಿತ್‌ದ್ ಕಡಪುಡುನ ಕ್ರಮ ಪ್ರಾಕ್‌ದವು. ಗನಪತಿ ದೇವೆರೆನ್ ಕರ್ಂಬುಡು ‘ಚೌತಿಗೂರ್ದು’.
ಉಂದು ಮಾತ ಮೂಲದ ಜನಮಾನಿ ಪೂಜೆ ಕರಿಪುನ ಎಡ್ಡೆ ಮೆಲ್ಲಿದ ಪೊಲಬು. ಆಂಡ ಇತ್ತೆ ಗನಪತಿಗ್, ದುರ್ಗೆಗ್ ದೇವಲ್ಯಲಾ ಉಂಡು. ಅಂಚೆನೆ ಗನಪತಿ ದೇವೆರೆನ ಮೂರ್ತಿ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಇಲ್ಲ್ ಪಸ್‌ದ್ ಪೂಜೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪೂಜೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಕೆಲವು ಇಲ್ಲಲ್ ಆನಿಯೇ, ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾದ್ ಕೆಲವು ದಿನ ಪೂಜೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಕಡೆಕ್ ನೀರ್‌ಗ್ ಪಾಡುನ ಕ್ರಮ ಇತ್ತೆಲಾ ಉಂಡು, ಗೌರಿ, ಮಾರ್ನೆಮಿದ ಶಾರದೆನ್‌ಲಾ ವಿಸರ್ಜನೆ ಮಲ್ಪುವ. ಇಂದ್ ಬತ್ತ್‌ದ್ ಪೋಪಿ ದೇವೆರ್ನ ಪ್ರಾಕ್ ಪೂಜೆದ ನದ್‌ರ್.
ನಮ್ಮ ನಂಬಿಗೆ – ನಡವಳಿಕೆಡ್ ಸಂತಾನ ಸಂತೇಸಿ ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್, ಕಷ್ಟ ಪರಿಹರಿತ್‌ದ್ ಸುಕ ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್, ಬುಲೆಬಾಗ್ಯ ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್, ದೊಡ್ಡು – ಬಂಗಾರ್ – ಸಂಪೊತ್ತು ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್, ರಾತ್ರಿ – ಪಗೆಲ್ ಉಂಡು ಮಲ್ಪುನ ದೇವೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್, ಬರ್ಸ ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರುಲ್ಲೆರ್, ಗಾಲಿ – ತೂ ಇಂಚ ನರಮಾನಿನ ಅಗತ್ಯೊಗು ಬೋಡಾಯಿನ ಸರ್ವೆನ್ಲ ಕೊರ್ಪಿನ ದೇವೆರ್ನಾಕುಲು ಉಲ್ಲೆರ್. ನಮ್ಮ ಒಂಜೊಂಜಿ ಬಯಕೆನ್ ಈಡೇರಿಪರೆ ನಂಕ್ ಒಂಜೊಂಜಿ ದೇವೆರ್, ಅಂಚಾದೆ ನಂಕ್ ಮುಪ್ಪತ್ತಮೂಜಿ ಕೋಟಿ ದೇವರ್ನಾಕುಲು, ಸಾರಮಾನಿ ದೈವೊಲು, ಗಂಡಗನೊಕುಲು ಇಂಚ ನಮ್ಮ ದಿನನಿಚ್ಚದ ಆಚಾರ – ಇಚಾರೊಡು ಈತ್ ದೈವ ದೇವೆರ್ನಾಕುಲು. ಈ ರಾಸಿ ದೇವೆರ್ನಾಕುಲೆನ ಪುದರ್ ಕೇನ್ದ್ ಪರದೇಶದ ಜನಮಾನಿ ಇಸ್ಮಯೊಡು ಕೇನುವೆರ್, “ಭಾರತ ದೇಸೊಡು,
ಆದೇಸದ ಜನಕುಲೆಗ್ ದೇವೆರ್ ಏತ್?”
ಈ ರಾಸಿ ದೇವೆರ್ನಕಲೆನ ನಡುಟು ಒರಿ ದೇವೆರ್ ‘ಎಸಕ ತಟ್ಟ್ ಪಾರಾವುನ ಪರಿಹರಿಪುನ ದೇವೆರ್’, ಆರೇ ಇನಾಯಕೆ – ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್.
ಮಾತ ದೇವೆರೆ ಲೆಕ್ಕೊನೇ ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್ನ ಕತೆ;
ಆರ್ ಎಂಚ ಪುಟ್ಯೆರ್, ವಾ ನಮೂನೆಡ್ ನೆಗತ್‌ದ್ ಬತ್ತೆರ್ ಪನ್ಪಿನೆಕ್ಕ್ ಮಸ್ತ್ ಕತೆಕುಲು ಉಂಡು. ಕತೆಕುಲು ಎಂಚಿನನೇ ಇಪ್ಪಡ್ ಗನಪತಿ ಮಾತೆರೆಗ್ಲಾ ಎದುರಾಪುನ ಅಡ್ಡಿ – ತಡೆ ಏತ್ ಸತ್ಯನಾ ಆ ಎಸಕ (ವಿಘ್ನೊ) ಅಡೆಂಗಾವುನ ಆತೇ ಅಗತ್ಯದ ದೇವೆರ್.
ನರಮಾನಿ ತೊಡಗುನ ಕೆಲಸೊಲು ಪೊರ್ಲುಡು ಕೋಡಿ ಎತ್ತೊಡು, ಬದ್ಕ್ ‘ಎಸಕದಾಂತೆ’ ಸಂತೋಸುಡು ನಡಪೊಡು, ಇಂಚ ಎನ್ನೊಂದು ಪೋನಗ ಆ ಕಾರ್ಯ ಸಾಂಗ್ಯಂದೆ ಅಯಿಕ್ ಒಂಜಾತ್ ಅಡ್ಡಿಲು – ತೊಂದರೆಲು ಎದುರಾನಾಗ ಅಸ್ಕಿನ ನರಮಾನಿ ತರೆಕಂತ ಪಾಡ್ದ್ ಯೋಚಿಪರೆ ಸುರುಪತ್ತ್ಯೆ. ಇಂಚ ಪ್ರತಿಯೊರಿ ಯೋಚಿತಿನ ಕಾರಣವಾದ್ ‘ಇನಾಯಕ – ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್’ ಒದಗಿಯೆರ್ ಅತ್ತಡ ಮೂಡಿಯೆರ್.
ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್ನ ನಂಬೊಲಿಗೆ, ಪೂಜೆ ಆದಿದ ಜನಮಾನಿ ಸುರುಕ್ ತೊಡಗ್‌ನಗ ಇತ್ತಿನೆಡ್ದ್ ಮಸ್ತ್ ಬದಲಾವಣೆ ಆತ್ಂಡ್, ಮೂಲದ ಲೆಕ್ಕ ತೋಜುಜಿ; ಮೂಲೊದ ಏತೋ ನಂಬೊಲಿಗೆದ ರೂಪೊನು ಪತೊಂದು – ಪಡೆವೊಂದೇ ಉಂಡು, ಆಂಡ ಆ ಮೂಲದ ಅಂಶೊಲೆನ್ ತೂಪಿನ ಕನ್ನ್ ಬೋಡು, ಗ್ರಹಿಪುನ ಮನಸ್ ಬೋಡು. ಜನಪದೆರ್ ಯೋಚಿತ್‌ದ್ ನಿರ್ಣಯಿತ್‌ನ ಒಂಜಿ ನಂಬೊಲಿಗೆನ್ ತೆರಿಯೊಡ್ಡ ಕಂಡು – ಕಪಟ ಇದ್ಯಾಂದಿನ ಸೊಚ್ಚ ಮನಸ್ಸ್ ಬೋಡು. ಗನಪತಿ ಜನಪದೆರ್ನ ದೇವೆರ್. ಬೆನ್ನಿದ ಪೊಲಬುಡು ಲಕ್ಕ್‌ದ್ ಬತ್ತಿನ ಬೋಂಟೆದ ಸುರುತ ಪಾಡ್ ಒರ್ತೊಂದು ಮಾತೆರೆಗ್‌ಲ ಬೋಡಾಯಿನ, ಮಾತೆರ್ಲಾ ಒಪ್ಪುನ ದೇವೆರ್ ಗನಪತಿ.
ಬೋಂಟೆ ನಮ್ಮ ಸುರುತ ಕಸುಬು ಅತ್ತಡ ಆ ಕಾಲೊದ ನರಮಾನಿ ಬದ್ಕ್‌ದಿನ ಕ್ರಮ.ಬೊಕ್ಕ ಬೆನ್ನಿ ಇಂಚ ನಮ್ಮ ಪೊಲಬು ಮುಂದುವರಿಯೊಂದು ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಸುಲಭದ, ನಿರ್ಮಲ ಮನಸ್‌ಡ್, ಅವು ದಾಯೆ – ಅವು ಇಂಚ ದಾಯೆಗ್ – ಈ ಕ್ರಮೊಟು ದಾಯೆಗ್ ಮಲ್ಪರೆ ಬಲ್ಲಿ, ಇಂಚಿನ ಸವಾಲ್ ಕೇನಂದೆ ಹಿರಿಯೆರ್ ನಡತೊಂದು ಬತ್ತಿನ ಪ್ರಾಕ್‌ದ ನಮೂನೆಡ್ ಚೌತಿ, ಅಟ್ಟೆಮಿ, ಪರ್ಬ ಕರಿಪುನ ಜನಪದೆರ್ನ ದೇಸಿ ಆಯಿನ ನೇಮ ನಿಷ್ಟೆಡ್ ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್ನ ಆದಿದ ರೂಪು ಸ್ವಚ್ಞವಾದ್ ತೂವೊಲಿ, ಗಳಸುನ ವಸ್ತುಲೆಡ್ ಏತ್ ಪ್ರಾಕ್‌ದ ಜನಮಾನಿನ ಆಲೋಚನೆಲು ಗನಪತಿಗ್ ತಾರ್ಕಣೆ ಆದ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪಂಡ್ದ್ ತೆರಿಯೊನೊಲಿ. ಮಾತ ಕಾಲೊಗುಲ, ಮಾತ ಸಂದರ್ಬೋಗುಲ ಗನಪತಿ ಒರಿಯೆ, ಆಂಡ ಕಾಲೊಗು ಸರಿಯಾದ್ ನಂಬುನ ಇಚಾರೊಡು, ರೂಪು ಎನ್ನುನ ಕ್ರಮೊಟು ಬದಲಾವೊಂದು ಬತ್ತಿನವು ಮಾತ್ರ ಸತ್ಯ.
ಆ ಪ್ರಾಕ್‌ದ ದಿನೊಕುಲು ಕರಿದ್ ವೇದದ ಕಾಲ ಬನ್ನಗ ಗನಪತಿ, ನಾಲ್ ವೇದೊಲೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ನಮೂನೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಪುದಾರ್‌ಡ್ ನೆಗತ್‌ದ್ ತೋಜುವೆ. ಅಡ್ಡಿ – ತಡೆ ಬನ್ನಗ ಆನಿದ ಗನಪತಿಯೇ ಆಂಡ ಬೇತೆನೇ ಆಯಿನ ಸುಗಿಪುಡು ಪೂಜೆ ಪಡೆವೆ.
ಸರಿಯಾಯಿನ ಅತ್ತಾಂದೆ ಒಂಜೆಕ್ಕೊಂಜಿ ಸಂಬಂದ ದಾಂತೆ ಇಪ್ಪುನ ಇಚಿತ್ರ ಗನಪತಿನ ಬಿಂಬ ಕಲ್ಪನೆಡ್ ಸ್ಪಷ್ಟ. ಎಲಿ ಗನಪತಿಗ್ ಸವಾರಿಗಾಂಡ ಬಂಜಿಗ್ ಸುಂದೊಂದಿನ ಸರ್ಪನ (ಸರ್ಪೆ ಇತ್ತನಲ್ಪ ಎಲಿ ಇಪ್ಪುವಾ, ಆಂಡ ಗನಪತಿ ಮೈಟ್ ಅವು ರಡ್ಡ್‌ಲಾ ಇಪ್ಪುವ). ಪತ್ತಿ ಆಯುಧೊಡು ದಾದನ ಪ್ರಾಕ್‌ದ, ಆದಿದ ನೆನೆಪು ಆಪುಂಡು.
ಮಲ್ಲ ತಿನ್ಪಾಂಡಿ ಗನಪತಿ; ಐಕ್ ಗನಪತಿನ ಕೈಟ್ ತಿನ್ಪಿನ ಅತ್ತಡ ತೀಪೆದ ಅಡ್ಡೆ (ಮೋದಕ) ತಪ್ಪಂದ್. ಇಂಚ ಒಂಜೆಕ್ಕೊಂಜಿ ವಿರೋಧ ಇಪ್ಪುನೆಕ್ಕ್ ದೇಶದ ಗೇನದ ಇಚಾರ ಪಂಡ್ದ್ ವಿವರಿತೆರ್ ಹಿರಿಯಾಕುಲು, ಆನೆದ ಮೋನೆ, ನೇಲ್ಯ ಬಂಜಿ, ಕುಂಟೆ… ಇಂಚ.
ಈ ನಮೂನೆದ ರೂಪು ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ ಗನಪತಿ ಪೊರ್ಲೆಗೆ. ಅಂಚೆನೆ ದೀಪುನ ದೆಪ್ಪುನ, ವಿದ್ಯೆನ್ ಕೊರ್ಪಿನ, ಕಲೆಕ್ ಮೂಲ ದೇವೆರ್ ಪನ್ಪಿನ ನಂಬೊಲಿಗೆದ ಒಟ್ಟುಗು ಅಡ್ಡಿ – ಎಸಕ ಮಾಜಾವುನ ದೇವೆರ್ ಪಂಡ್‌ದೇ ಕೀರ್ತಿ ಪಡೆಯಿನ ಸುರುತ ಪೂಜೆ ಕೈಕೊಣುನ ದೇವೆರ್ ಗನಪತಿ.
ಚೌತಿ ಕರಿಪರೆ ಕರ್ಂಬುಡು ಗನಪತಿ ಗೂರ್ಗ ಆದಿಡ್ ಮೂರ್ತಿ ಇತ್ತ್‌ಜಿ ಸುತ್ತೆಡ್ ಗನಪತಿನ್ ಎನ್ನೊನುಗ, ಗನಪತಿ ಸಾಮಾನ್ ತಯಾರ್
ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಗನಪತಿಗ್ ತಿನಲಾತ ತೀಪೆದ ಇರೆ ಅಡ್ಡೆ, ದೋಸೆ ಇಂಚ ಬಗೆಬಗೆತ ಅಡ್ಡೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಚೌತಿ ಕರಿಪುಗ.
|ಮಣ್ಣ್ ದ ಮಗೆ|
ಬೆನಲಾತ್ ಬೆನ್ಪುನಾಯಗ್ ಬೆಗರ್ ಜಪ್ಪುಂಡು, ಅಯಿಕೆ ಪಂಡೆರ್ “ಬೆಗರ್ ಸೀಂಟ್‌ದ್ ಬೆಂದ್‌ದೆ್”. ಈ ಬೆಗರ್ ಮೈಟ್ ಮಣ್ಣ್ (ಕುರೆ) ಉಂಡಾವರೆ ಕಾರಣ. ಅಪ್ಪೆ ಪಾರ್ವತಿನ ಮೈತ ಕುರೆಟ್ ಆರ್ ನರಮಾನಿ ರೂಪ ಕೊರ್ಪೆರ್, ಜೀವಕಲೆ ದಿಂಜಾದೆರ್, ತಾನ್ ಮೀಯರೆ ಪೋನಗ ಬಾಕಿಲ್ ಕಾಪರೆ ಪಂಡೆರ್. ಈತಾನಗ ಈಶ್ವರ ದೇವೆರ್ ಬರ್ಪೆರ್… ಇಂಚ ಮುಂದುವರಿಯುನ ಕತೆ ಕಡೆಕ್ ಮೈತ ಮಣ್ಣ್‌ಡ್ ಉಂಡಾಯಿನ ಬಾಲೆ ಆನೆದ ಮೋನದ ಬಾಲೆ ಆಪೆ, ಆಯೆನೆ ಗನಪತಿ.
ಇಂಚ ಬೇಲೆ ಬೆನ್ಪಿನ ಜನಮಾನಿ ಮಂದೆದ ದೇವೆರ್ ಗನಪತಿ. ಈ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಮಗನ ರೂಪು ಎಂಚ ನಿಕ್ಕಿ ಆಂಡ್ ಪನ್ಪಿನ ಕತೆ. ಅಂಚಾದೆ ಗನಪತಿ ದೇವೆರ್ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಬನ್ನದಾರ್, ಪುಗೆತ ಬನ್ನದಾರ್.
“ಸೆಗಣಿಯ ಗಣಪಂಗೆ ಸಂಪಗೆಯರಳಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಿದರೆ….” ಉಂದೊಂಜಿ ಪಾತೆರ : ಭೂಮಿ ಎಡ್ಡೆ ಫಲಕೊರೊಡ್ಡ ಅಂಬಿ ಮುಖ್ಯವಾಯಿನ ಗೊಬ್ಬರ ಅಗತ್ಯ. ಬೆನ್ನಿ ಇತ್ತಿನಾಯನ ಇಲ್ಲದ ಕಿದೆ ನಿಲ್ಕೆ ಪೆತ್ತ ಕೈಕಂಜಿ ಬೋಡು, ಅಂಚಿನ ಕಿದೆಟ್ ಅಂಬಿ ಅವ್ವೆ ಕಂಡೊಗು ಪಾಡುನ ಗೊಬ್ಬರ. ಇಂಚ ಬೆನ್ನಿಗ್ ಬೋಡಾಯಿನ ಅಂಬಿ; ಕಂಡ, ಕಂಡದ ಪುಣಿತ ಪುಡೆಟ್ ನಿಲ್ಕೆ ತೂವರೆ ತಿಕ್ಕುನ ಕದಿಕೆ. ಅಂಬಿದ ಮುದ್ದೆಗ್ ಕದಿಕೆ ಊರ್ದ್ ಗನಪತಿ ನಿರ್ಮಿತ್‌ದ್ ಪೂಜಿಪುನ ಕ್ರಮ ಪುರಾತನವಾಯಿನ. ರಾಜ್ಯದ ಒಂಜಿ ಬರಿಟ್ ಉಂಡು.
ಕರಂಬು ಆನೆ ಮೋರೆದ ದೇವೆರೆಗ್ ಇಷ್ಟದವು.
ಇಂಚ ರೂಪ ಆದರಿತ್‌ದ್ ವಸ್ತುಳೆನ್ ಗಳಸೊಂದು ಆ ವಸ್ತುಳೆಡ್ ದೇವೆರೆನ್ ಎನ್ನುನ ನಮ್ಮ ಮಣ್ಣ್‌ದ ಜನಮಾನಿನ ಆಲೋಚನೆ ಏತ್ ಪೊರ್ಲು. ಅಂಚಾದೆ ಇನಿಕ್‌ಲ ನಮ ಚೌತಿದಾನಿ ಕರ್ಂಬುಡು “ಗನಪತಿ ಗೂರ್ದು ಪೂಜೆ” ಕರಿಪುವ. ಉಂದು ಒಂಜಿ ಕಾಲದ ಆಲೋಚನೆ.
|”ಸಾರ್ಪತ್ಯ ಆವೊಂದಿಪ್ಪೊಡು”|
ಜನಪದೆರ್ನ ಮಂದೆದ ಪೊಣ್ಣು ಮೈಸಗೆನ್ ಈಸ್ವರ ದೇವೆರ್ ಬಯಕುವೆರ್. ಈಸ್ವರ ದೇವೆರ್ ಜಳಕದ ಕೆದುಟು ತಾಮರೆದ ಪೂ ಆಪೆರ್. ಜಲಕೊಗು ಬತ್ತಿನ ಮೈಸಗೆನ್ ರಂಗ್ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಗುಟ್ಟುಡು ಒಂಜಾಪೆರ್. ಮೈಸಗೆಗ್ ಪುಟ್ಟುನ ಬಾಲೆನೆ ಬಾಮಕುಮಾರೆ. ಮಾಮೂಲು ಕತೆತ ಲೆಕ್ಕ ಈ ಬಾಲೆನೇ ಆನೆದ ಮೋನೆದಾಯೆ ಆಪೆ. ಈಸ್ವರ ದೇವೆರೆ ಬುಡೆದಿ ಅಪ್ಪೆ ಪಾರ್ವತಿ ಬಾಲೆನ್ ತಾಂಕುವೆರ್. ಪಾರ್ವತಿ ಮುಚ್ಚುಮರೆದಾಂತಿ ರಡ್ಡ್ ಎಣ್ಣಂದೆ ಮೈಸಗೆನ್ ಒಪ್ಪುವೆರ್‌. “ಕಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲ್ ಬುಡಂದೆ ಚೌತಿದಾನಿ ಗಣಪತಿ ದೇವೆರ್ ಸಾರ್ಪತ್ಯಾವೊಂದುಪ್ಪೊಡು” ಪಂಡ್ದ್ ದೇವೆರ್ ವರ ಕೊರ್ಪೆರ್ – ಇಂಚ ಬಾಮಕುಮಾರ ಸಂದಿ ಒಂಜಿ ಪಿರಾಕ್‌ದ ಕತೆ.
|ತುಪ್ಪೆ -ತುಪ್ಪೆಗ್ ಸುತ್ತುನ “ಪೆರ್ಮರಿ”|
“ಬೆನ್ನಿದಾಯ ಲಕ್ಷಣ ಮಾತ ತುಪ್ಪೆಡ್ ತೆರಿಯು….”
ಗನಪತಿ ದೇವೆರೆನ್ ನಮ್ ಎಣ್ಣಿನ ರೂಪು ಎಂಚ : ‘ಅವು ಮಲ್ಲ ಬಂಜಿ, ಆ ಬಂಜಿಗ್ ಒಂಜಿ ಸರ್ಪೆ ಸುತ್ತಿ ಲೆಕ್ಕ’ – ಈ ಆಲೋಚನೆನ್ ಬೆನ್ನಿದಾಯನ ಇಲ್ಲ ಜಾಲ್‌ಡ್ ಅತ್ತಡ ಚಾವಡಿಡ್ (ಕಂಡೊಡು ಬುಲೆಯಿನ ಬುಲೆ ಇಲ್ಲಗ್ ಬತ್ತಿಬೊಕ್ಕ ಅವ್ವೆನ್ ಒಪ್ಪ ಮಲ್ತ್‌ದ್) ‘ತುಪ್ಪೆ ಕಳೊಟು’ ತುಪ್ಪೆ ಪಾಡ್ದ್ ಜೋಪಾನ ಮಲ್ಪುನ ಕ್ರಮ ಉಂಡತ್ತ, ಅಂಚ ತುಪ್ಪೆದ ಒರು ಬಂಜಿದ ಲೆಕ್ಕ, ಅಯಿಕ್ ಸುತಿನ ಪೆರ್ಮರಿನ್ (ಬಯಿಟ್ ಕಟ್‌ದ್ ಸಜ್ಜಿ ಮಲ್ಪುನ ಪೆರ್ಮರಿದ ಒರುತ ತೋರದ ಬಯಿತ ಬಲ್ಲ್) ಸರ್ಪದ ಲೆಕ್ಕ. ಇಂಚ ಗ್ರಹಿತ್‌ದ್ “ಅರಿಬಾರ್ ಇತ್ತಿನಲ್ಪ ಎಲಿ ಪೆರ್ಗುಡೆ ಕಡೆಮೆನಾ” ಪಂಡಿಲೆಕ್ಕ ಸರ್ಪೆ ಎಲಿ ಪೆರ್ಗುಡೆ ಬರಂದಿಲೆಕ್ಕ ಕಾಪುವೆ ಈ ನಂಬೊಲಿಗೆ. ತುಪ್ಪೆಡ್ ಉಪ್ಪುನ ಬಾರ್‌ಗ್ ಸರ್ಪನ ರಚ್ಚಣೆ.
|ಬೋಂಟೆ – ಗನಪತಿ|
ನರಮಾನಿ ತಾನ್ ಉಂಡಾದ್ ತಿರ್ಗೊಂದು ಇಪ್ಪುನ, ತಿಕಿನೆನ್ ತಿನೊಂದು, ಎದುರಾಯಿನ ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ತಿನ್ನೊಂದು, ದಿಂಜ ಕಾಲ ಕರಿಬೊಕ್ಕ ಬೋಂಟೆಡ್ ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ಕೆರ್ದ್ ತಿನಿಯೆ, ‘ಕಾಡ್ದ ತೂ’ (ಕಾಡ್ಗಿಚ್ಚು)ಕು ಬೂರಿನ ಪ್ರಾಣಿಲೆನ್ ತಿನ್ನೊಂದು ಬೆಯಿಪಾದ್ ತಿನ್ಪುನೆನ್ ತೆರಿಯೊಂಡೆ. ಕಾಲ ಕರಿಬೊಕ್ಕ ಬೆನ್ನಿದ ಪಾಡ್ ಕಲ್ತೆ. ಆದಿದ ಬೋಂಟೆದ ಕಾಲದ ನೆನೆಪಾದ್ ‘ಆನೆ’ನ್ ಪೂಜಿಪುನ, ಅವ್ವೆ ನಂಬಿಕೆದ ರೂಪು ಗನಪತಿನ ಒರುಟು ಒರಿದ್ ಬೈದ್ಂಡ್ ಪನ್ಪಿನವು ಸಂಶೋದಕೆರ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಅಂಚೆನೆ ಅವ್ವೆ ಬೋಂಟೆದ ನೆನೆಪಾದ್ ಬೊರ್ಗ್‌ಲ್ ಜೋಡಿತ್‌ದ್ ಗನಪತಿ ನಿರ್ಮಿಪುನಾಲಾ ಒಂಜಿ ಕ್ರಮ ಇತ್ತ್ಂಡ್‌ಗೆ. ಬೋಂಟೆಗ್ ಪಗರಿದ ಕೊಡಿಟ್ ಪರ್ತೆದ ಬೊರ್ಗಲ್ ಕಟ್‌ದ್ ಪಗರಿ ಬುಡೊಂದಿತ್ತಿ‌ನ ನೆನೆಪು.
ಚೌತಿ ನಟ್ಟುನು
ಒಂಜಿ ಕಾಲೊಡು ಬಡವೆರ್ ಚೌತಿದಾನಿ ಊರ್ದ ಧನಿಕೆರ್ನ, ಮಲ್ಲಾಕುಲೆ ಇಲ್ಲಗ್ ಪೋದು ನಟ್‌ದ್ ಅರಿ, ತಾರಾಯಿ, ಬೆಲ್ಲ ಕನತ್‌ದ್ ಅಡ್ಡೆ ಮಲ್ತ್‌ದ್ ಚೌತಿ ಕರಿಪುನ ಕ್ರಮ ಇಂಚಿಪ ಮುಟ್ಟ ಇತ್ತ್ಂಡ್” ಜಾನಪದ ವಿದ್ವಾಂಸೆ ಪು. ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಭಟ್ರ್ ಪನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಪೇಂಟೆಡ್ ಅಂಗಡಿದ ಎದುರು ಕಾತ್ ಕುಲ್ಲುದು ಚೌತಿ ನಟೊಂದಿತ್ತೆರ್ ಪನ್ಪಿನ ಇಚಾರ ಭಟ್ರ್ ಪನೊಂದಿತ್ತೆರ್. ಅಯಿಕ್ ಕಾರಣ ಕೇಂಡ ಚೌತಿ ಒದಗುನ ಕಾಲ ಮರಿಯಲ – ಬುಲೆ ಕಂಡೊಡಿಪ್ಪುನ ಪೊರ್ತು, ಬಡವಗ್ ಕಷ್ಟದ ಕಾಲ.
- ಕೆ. ಎಲ್. ಕುಂಡಂತಾಯ
by 